Nga Sokol Gjoni
Ka një ironi të thellë në kalendarin tonë shoqëror: një ditë për të adhuruar dashurinë dhe një tjetër për të justifikuar mungesën e saj. Shën Valentini dhe Shën Faustini qëndrojnë përballë njëri-tjetrit si dy pasqyra të kundërta të së njëjtës shoqëri — njëra e zbukuruar me hipokrizi, tjetra e mbuluar me naivitet.
Shën Valentini, i shpallur si simbol i dashurisë, është shndërruar në simbolin më të madh të konsumit emocional. Në emër të ndjenjës më të pastër njerëzore, njerëzit blejnë trëndafila që do të thahen brenda pak ditësh, dhurata që shpesh nuk kanë lidhje me ndjenjën dhe fjalë që ndonjëherë nuk thuhen në asnjë ditë tjetër të vitit. Është dita kur dashuria matet me çmime, kur vëmendja bëhet detyrim dhe kur ndjenja kthehet në ritual. Hipokrizia qëndron pikërisht këtu: dashuria që duhet të jetë e përditshme, përmblidhet në një datë të vetme, sikur të kishte nevojë për kalendar për të ekzistuar.
Në anën tjetër qëndron Shën Faustini, dita e beqarëve, që shpesh trajtohet si kundërpërgjigje ironike ndaj Valentinit. Por edhe këtu fshihet një naivitet kolektiv. Festimi i beqarisë për një ditë të vetme duket si një përpjekje për të mbuluar një boshllëk me humor, për ta kthyer vetminë në festë dhe për ta bërë mungesën të duket si zgjedhje krenare. Është një ngushëllim simbolik, një mënyrë për t’i thënë vetes se gjithçka është në rregull, edhe kur ndoshta nuk është.
Në thelb, të dyja këto ditë tregojnë të njëjtën të vërtetë: shoqëria jonë ka nevojë për data për të justifikuar atë që duhet të jetë natyrale. Dashuria nuk ka nevojë për 14 shkurt për të qenë reale, ashtu si vetmia nuk ka nevojë për 15 shkurt për të qenë e pranueshme.
Paradoksi më i madh është se ndërsa Valentini u jep njerëzve iluzionin se janë më të dashuruar se zakonisht, Faustini u jep iluzionin se janë më pak vetëm.
Në fund, ndoshta problemi nuk është as dashuria dhe as vetmia, por nevoja jonë për t’i maskuar të dyja me festa.
