E pamundur për mua të trajtoj historinë e traditën përmbi shekullore të familjes së shkelqyer Paplekaj, jo vetëm NikajMërturse, por e Malsisë së Gjakovës, Dukagjinit e më gjerë, e pamundur pasi unë vetëm e ndiej muzikën, por jo të marr përsiper spjegimin profesionist.
Prej nga Lekbibaj buron gjithçka e vyer, prej aty fillon para 5 shekujsh shperndarja e fisit Nikaj, prej aty krijohen mundësitë e nguljes në zonë të fisit Mërtur e vllaznive të ikura, pra aty krijohen hapsirat për shtëpinë – shtëpia e të Zotit, shpia e miqëve.
Në Lekbibaj, qëndron magazina e mëndjes, aty filloi besa e mikepritja, aty u priten dhe u përcollën që nga Kovaçi, rrugëtari e deri te shtetari.
Muzika është një tjetër pasuri e veçantë e ketyre Lekbibajve, vërtetë elitare e demostrim kulture ne breza, nje fillesë e rritur nga shpia e të “çmendurit” antikomunist Miter Kola, i cili disidencen e tij ndaj pushtetit e pasuronte me muzikë, duke krijuar Ansamel brenda shtëpisë, me qellim per t’a pasuar atë per tek i madhi Syk Papleka (i cili mbetet i gjalle), tek Gofilja e Synjona.
Historia e familjes Paplekaj në krijimtari e muzikë nis katër breza më parë, te Kol Delia-lahutari i famëshem në kohen e vet, për tu pasuar te Miter Kola, lahutari dhe kënga majekrahu, për të vazhduar me djemt Marku e Lazri me këngën majekrahu e me lahut, secili i binte nje apo dy veglave muzikore, Lazri i binte si profesionist fyellit e gjethes, ndersa Marku besniku i lahutës.
Por lumi i artistave të familjes Paplekaj vetëm sa vjen e rritet për të krijuar Ansamblin vetëm në rritje e profesionist, i cili tashmë edhe mund të konkurojë si i vetëm e shumë i lakmueshem nga njohësit e muzikës.
Aty bash në shtëpinë e tyre, ansambli funksinonte me disa vegla muzikore, Syku e Lazri këndonin me një zë kurse Marku e Sokoli me një zë tjetër, për tu pasuruar ky ansamel nga Bore Miterja e Gofilja.
Kur mblidhej ky ansamel, Lazri e Sadiku me dy sharkia, Syku me violinë, Sokoli(mbarue për klarinetë në Shkoder) me çifteli e Marku me lahut jo vetem kulla e tyre merrte zjarr, por gjithë Lekbibaj e krahina.
Po ashtu Valbona e Lazrit një zë artistje, por edhe Zoge me Sofinë në solo.
I vetmi që nuk paska kënduar në këtë familje ishte bashkëmoshtari e miku im Paulin Paplekaj, por mësova se edhe ky paska patur një rol pa zë, një valltar i shkëlqyer i skenës me profsora mjeshtrat Skender Haklaj e Deli Metaliaj.
Vërtetë një lumë me artista brenda një familje në një shekull, ku vetëm nga kjo pjellë e muzikës marrin pjesë në festivale; Marku, Lazri, Sokoli, Borja, Syku e Gofilja, të gjithë me çmime, e cila me siguri se do pasohet me mjeshtëri e profesionale nga prosorja e muzikës Synjona bija jonë e dashur për secilin të NikajMërturas.
Për të veçuar Syk Paplekaj i cili me zërin e tij burrëror, një tenor i lartë i cili dridhte skenat e festivaleve, Lauranti i Gjirokastrës(i pavdekshem), po ashtu sot Gofilja po menaxhon për mrekulli zërin e saj brilant e të pashterrëshem.
Jo vetëm Syku e Gofilja por e gjithë familja e tyre ndër breza kanë kapur qiellin e muzikës shqiptare.
Krenari për një familje me lumë artistash e mbushur me qytetari, e cila nuk përafron të ndodhë më askund.
(në foto Syk & Gofile Paplekaj)